|
مشخصات اصلی گرافیک محیطی
گرافیک محیطی از کلیه علائم، تابلوهای و چراغها، از شکل و رنگ و طرح و خط ونوشتار بهره میگیرد و اگر بامعیارهای درست استوار باشد میتواند :
ـ ارتباط های اجتماعی مردم را تسهیل کند .
ـ به فعالیت اقتصادی سرعت بخشد .
ـ ایمنی و جریان ترافیک را بهبود بخشد .
ـ مردم را از امکاناتی که شهر در اختیارشان میگذارد آگاه کند .
ـ جرائم حاصل از تشنجات عصبی مردم را کاهش دهد .
ـ به رفع نیازهای اجتماعی مردم با ایجاد ارتباط با محیط اطراف بوسیله مشخص کردن، راهنمایی
و اطلاع رسانیکمک کند .
ـ با ایجاد مناظر زیبای بصری در محیط، به سلامت ذهنی مردم یاری رساند .
عوامل اصلی بیان در گرافیک محیطی عبارتند از :
|
گرافيك، ارتباط ذاتي با مخاطب دارد و چه جايي بهتر از شهر كه چشمهاي تشنه و جستوجوگر مردم همواره بهدنبال اطلاعات جديدي است كه آنها را سريعتر، بهتر و پرسودتر به مقصد برساند؟ 
وندالیسم به معنای تخریب کنترل نشده اشیای و آثار فرهنگی باارزش یا اموال عمومی است که یک ناهنجاری اجتماعی به حساب میآید و دلایل متعددی برای آن عنوان میکنند. وندالیسم را در زمره انحرافات و بزهکاریهای جوامع جدید دسته بندی میکنند و آن را عکس العملی خصمانه و واکنشی کینه توزانه نسبت به برخی از فشارها، تحمیلات، ناملایمات، اجحافها و شکستها تحلیل میکنند.ونداليسم بيشتر به تخريبهاي اجتماعي و يا حركتي اطلاق ميشود كه در آن فرد يا گروهي از افراد به خرابكاري بپردازند. البته وقتي واژه خرابكاري بكار برده ميشود غالباً مواردي در نظر است كه تخريبها اجتماعي و متعلق به عموم جامعه باشد. 
هنگامي كه چند سال پيش براي اولين بار مسئولان امور شهري خبر از راهاندازي شيوه نويني در حمل و نقل عمومي پايتخت به ميان آوردند، كمتر كسي ميتوانست تصور كند كه ماجراي اين شيوه جديد به مدت سه سال به درازا بكشد و هيچ سرانجامي نيابد. اين طرح نيز خيلي زود مانند بسياري از طرحهاي ديگر كه به يكباره جلوه كرد، ناگهان در انبوهي از مسائل و مشكلات فرو رفت و مثل خورشيدي كمفروغ به يكباره افول كرد.
شهر جايي است كه مركز كليه فعاليت هاي اقتصادي ، اجتماعي ، فرهنگي و سياسي است و اغلب ساكنين آن از طريق اشتغال در فعاليت هاي صنعتي و يا خدماتي امرار معاش مي كنند ، گرچه قسمت عمده شهرها را مناطق مسكوني تشكيل مي دهد ، اما بخش هاي ديگري چون خدمات و فضاي سبز نيز در آنها ديده مي شود . مناطق داخل شهر را از نظر نقش به بخش هاي مسكوني ، صنعتي ، خدماتي ، فضاي سبز و نظاير آن تقسيم مي كنند . تمامي اين عارضه هاي شهري و به عبارتي عارضه هاي مربوط به انسان با استفاده از معيارهاي مخصوص خود در روي عكس هاي هوايي شناسايي مي شوند و اطلاعات بسيار زيادي درباره موقعيت و اندازه هر كدام از پديده هاي شهري استخراج مي گردد كه به امر برنامه ريزي شهري كمك شاياني مي نمايد . 
نیاز به مسكن دارای دو بعد كمی و كیفی است. در بعد كمی؛ نیاز به مسكن، شناخت پدیدهها و اموری را شامل میشود كه مسئله فقدان سرپناه و میزان دسترسی به آن را مطرح میكند، در بررسی بعد كمی مسكن، در واقع درجه پاسخگویی به نیاز مسكن بدون در نظر گرفتن كیفیت آن موردنظر است. در بعد كیفی؛ مسائل و پدیده هایی مطرح می شود كه به بیمسكنی، بد مسكنی و تنگ مسكنی معروف هستند و آنچه مطرح است، نوع و شكل نیاز است. 
مروری کوتاه بر سیر تطور تاریخی میدان از شهرهای کهن تا کنون، شاهد آنیم که رفته رفته میدان نقشی موثر در مجموعه اندام های شهری یافته و تاثیرات زیادی را بر شکل گیری و سازماندهی فضایی شهر نسبت به دوره های تاریخی مختلف، به انجام رسانده است. میدان به عنوان یک فضای شهری با حضور و مکث معنی دار انسان و به منظور و مقصود معینی در ارتباط با حرکت جمعیت موجودیت می یابد و علاوه بر آن جلوه های روشنی از یک فضای ایجاد کننده ارتباط، تماس و فعالیت آدمی را نمایان می سازد.
ديگر روزهايي را که همه مردم شهر همديگر را ميشناختند و ميشد يک طول شهر را پياده گز کرد، به تاريخ پيوسته است. گمان نميکنم ديگر هيچ شهري باقي مانده باشد که بشود در يکي ـ دو ساعت پياده از سمتي به سمت ديگرش رفت. با ظهور پديدهاي به نام اتومبيل و همهگير شدن آن در دهه ۱۹۶۰، شهرها در مسير جادهها امتداد يافتند و بزرگ و بزرگتر شدند. بعضي از کلانشهرهاي دنيا امروز به اندازه يک کشور کوچک وسعت دارند (وسعت شهر تهران تقريباً معادل همين لبناني است که اين همه سرش ميجنگند!). کمکم شهرها آنقدر بزرگ و متراکم شدند که اتومبيلهاي شخصي پاسخگوي حجم سفر درون شهري شهروندان نبودند. نميشود گفت خيابانها گنجايش آن همه اتومبيل را نداشتند، چون حتي اگر تمام شهر هم اسفالت ميشد و در اختيار اتومبيلها قرار ميگرفت، چيزي نميگذشت که باز هم ترافيکي از اتومبيلها راه را ميبست! بنابراين درستتر اين است که بگوييم اتومبيلهاي شخصي براي سفر در شهر کافي نبودند. کمکم اتومبيلهاي بزرگي به سيستم شهر اضافه شدند که وظيفه حمل و نقل مسافران زيادي را به عهده گرفتند. اتوبوس، تراموا، درشکه، قطار برقي، مترو و انواع ديگر وسايل حمل و نقل عمومي وارد شهر شدند...
نظمدهی به محیط همواره از معمولترین و در عین حال پیچیدهترین فعالیتهای بشر بوده است. بر این اساس نظم بخشیدن به شهرها از زمان پیدایش آنها مطرح بوده و رفته رفته با گسترش جوامع و ابعاد شهرها این مساله اهمیت روزافزون یافته است. در کشورهای غربی طی قرون گذشته و در بسیاری از کشورهای شرقی طی دهههای گذشته فعالیتهایی در جهت سامان بخشیدن به امور شهری انجام شده است. سابقهی طولانی برنامهریزی شهری در کشورهای صنعتی موجب شده تا در حال حاضر پیشرفتهترین و منظمترین شهرها در کشورهای صنعتی استقرار یافته باشند. 
با وجوداینکه برقراری عدالت اجتماعی به عنوان هدف اساسی در تمام برنامه های توسعه ای پس از انقلاب مورد توجه خاص برنامه ریزان قرار گرفته و در اکثر برنامه ها مهمتر از رشد اقتصادی بیان شده اما انگار تا به امروز با توجه به اوضاع اقتصادی جامعه و نرخ تورم افسارگسیخته و بیکاری بالا در رسیدن به این هدف والا تاحدود زیادی ناموفق بوده ایم. از روزی که دولت نهم شروع به فعالیت کرد، برقراری کامل عدالت اجتماعی در سطح جامعه و مبارزه همه جانبه با مفاسد اقتصادی را هدف اصلی خود بیان کرد اما برخلاف شعارهای داده شده امروزه نه تنها از پول نفت بر سر سفره های مردم خبری نیست بلکه در اثر بی برنامگی های مسوولین هر روز بر تعداد افراد زیر خط فقر به خصوص در شهرهای کوچک و روستاها افزوده شده است. وقتی در تهران با این همه کارخانه، سازمان، شرکت و بنگاه های اقتصادی کوچک و بزرگ بیکاری بیداد می کند، به راحتی می توان پیش بینی کرد که در شهرستانها وضع چگونه است. بنابراین فشار زندگی این افراد را که بر اثر نداشتن کار به هر علت راضی به تحمل هر دوری و سختی هستند را وادار به ترک شهر و دیار خود کرد و رهسپار کلان شهرهایی کرد که نمی دانند چه آینده ای قرار است در حاشیه آن شهرها برای آنها رقم بخورد. چرا که توان اقتصادی زندگی در مراکز شهرها برای این قشر به علت قیمت بالای مسکن وجود ندارد و اگر بسیار مراقب نباشند تازه این اول بدبختی بزرگ برای این قشر است چراکه در نسل های آینده در صورت عدم تغییر در وضعیت اقتصادی آنها امکان اشتباه و رفتن به سمت کارهای خلاف قانون بسیار زیادتر وجود دارد. 
يكي از مسائل مهم و كليدي كه در كنار برنامهريزيهاي كلان و بخشي بايد به طور مستقل به آن پرداخته شود، برنامهريزي آمايش سرزمين و برنامهريزي منطقهاي است.
در طراحی محیط، علاوه بر دانش، توانایی و الهام درونی، عواملی نیز از بیرون بر ذهن طراح و هنرمند اثر می گذارند. 
بافت هر شهر، خاک، شن، ماسه، سیمان و بتن نیست، بلکه محلی برای زندگی و تجسم رویاهای انسان دیروز و بشر امروز است. -0726-as.jpg)
70 دفتر خدمات الكترونيك شهر از 27 مهر فعاليت خود را در شهر تهران آغاز ميكنند.
گسترش چشمگیر شهرنشینی در سالهای اخیر بهویژه افزایش جمعیت مهاجر در ابرشهری چون تهران، مسائل و مشکلات بسیاری را برجای گذاشته است، روند سریع هجوم به شهرها و نبود منابع کافی و نزول استاندارد زندگی، مسائل و مشکلات خاصی را در زندگی شهری پدید آورده است.
نتایج تحقیقات جامعهشناسان شهری نشان داده كه میزان تعلق اجتماعی شهروندان ضعیف است و شهروندان نسبت به محیط زندگی خود احساس تعلق و یگانگی ندارند. 
در بیشتر خوابگاه های دانشجویی تخت ها در ردیف های دوطبقه وجود دارند. دانشجویان زیادی هستند که از تخت های طبقه بالایی در سکوت سنگین نیمه شب به پائین پرت می شوند. "اگر" خوابگاه مسئولیت پذیر باشد آنها به زودی به بیمارستان منتقل می شوند سر و کمر آنها اسکن می شود و این داستان مدت ها مایه خنده و مزاح دیگر دانشجویان می شود. با این حال چاره ای جز تخت دو طبقه نیست. نخست آن که تختخواب های دوطبقه سال هاست برای استفاده های خانگی نیز طراحی شده و از سویی خوابگاه ها بشدت با کمبود فضا و ساختمان روبه رو هستند به ناچار باید تخت دانشجویان را بر روی یکدیگر سوار کرد. تنها می توان آن را مجهزتر، امن تر و زیباتر کرد. ردیف و معماری سکونت در شهرها نیز داستان مشابهی دارد. شهرنشین ها و شهرسازهای قدیم به تدریج ترجیح دادند به جای آن که خانه های خود را به موازات افق گسترش دهند، از روش چیدمان طبقات بر روی یکدیگر استفاده کنند. این چیدمان آنقدر بالا و بالاتر رفت که آسمانخراش ها و برج ها، به مانند دکل های شیشه ای و بتونی بلندبالایی شدند که جلوه ای جدید به شهرها دادند. تعارض در کشمکش بین بلندها و کوتاه ها پدید می آید، این که هر کدام تا چه اندازه حدود خود را می شناسند، چه چهره ای به شهر می دهند و تا چه اندازه سایه سنگین خود را بر زمین زیرپای خود در شهرها تحمیل می کنند....
تنوع و تفاوت در شهر های بزرگ به شکل هیجان انگیزی انسان هایی را در کنار هم قرار می دهد ، که دارای الگوهای متفاوت زندگی اند و اغلب شهر را مکانی می سازد ، جذاب و برانگیزنده . لیکن ، وجه دیگر این تنوع ناشناسی است ، به شکلی که انسانهایی که از روی اتفاق در یک زمان در یک مکان عمومی واحد در یک زمان قرار دارند ، در فروشگاه ها ، رستوران ها و خیابان ها ، نسبت به هم غریبه اند. برخی مطالعات نشان داده اند که چگونه شرایط شهری این ناشناسی را افزایش می دهند، می تواند باعث افزایش خشونت گردند.
زمانی که نگاه نگران و اندیشه ی لرزان انسان ایرانی در پی سرکردگی شهر فرنگ ، معطوف پای تا زانو در گل از راه پیشرفت مانده و عامل عقب ماندگی خود شد، دست به گرداندن کلید در قفل معما گونه ای برد و در دروازه ای را گشود و به جبر پای در راهی نهاد، که آن، همانا مداقه در تبار و پیچ در پیچی تاریخ سرزمین و اندیشه خود بود، که در کدامین یک از تنگه های خطیر تاریخ ، به خطا رفته و اینک ، مانده از راه درازی است که فرنگیان پیش تر به سر سلامتی از سر گذرانده اند و او مانده ؟ 
فضای شهری به ترکیبی اطلاق میشود که از فعالیتها، بناهای مختلف فرهنگی، اجتماعی، اداری، تجاری و مانند آن و عناصر و اجزاي شهری بهصورتی آراسته، هماهنگ و واجد نظم و بالطبع با ارزشهای بصری سازمان یافته است. 
یکی از جنبه های تناقض آمیز و در عین حال با اهمیت در زندگی شهری ، در داخل بافت های قدیمی و هسته های اصلی شهر اتفاق می افتد که آن نیز به جابه جایی گروه های اجتماعی (و در اصل و به بیان کلی به جابه جایی طبقاتی) مربوط می شود. 
بیش از ۵۰۰خدمت در سئول به صورت آنلاین ارائه می شود گزارش ها حاكی از آن است كه ۷۰ درصد از رفت و آمدهای درون شهری ایرانیان در حال حاضر صرفاًٍ برای كسب اطلاعات در مورد خدمات مختلف صورت می گیرد كه نتیجه این رفت و آمدها افزایش ترافیك، آلودگی هوا، هزینه سوخت و افزایش تصادفات است. این درحالی است كه در شهرهایی مانند سئول در چارچوب پروژه هایی مثل شهر الكترونیك بیش از ۵۰۰ خدمت به صورت آنلاین به شهروندان ارائه می شود. برای تحقق شهر الكترونیك در ایران باید به ۲ موضوع مهم زیر ساخت ها و فرهنگ سازی توجه كرد. متأسفانه در ایران پروژه های شهر الكترونیك در كیش، مشهد و تهران تا كنون با شكست مواجه شده است و تا رسیدن به خدمات آنلاین بر بستر اینترنت راه درازی در پیش روی داریم. واقعیت این است كه پیش از اجرای طرح های بلند پروازانه ای چون دولت الكترونیك در ایران، باید ابتدا به پروژه های كوچك تری مانند شهر الكترونیك بپردازیم؛ در صورتی كه موفق شدیم خدمات متداول در حوزه مدیریت شهری را از طریق سیستم های الكترونیك به مردم ارائه دهیم، می توانیم این حوزه خدمات را گسترش دهیم و در سطح ملی نیز خدمات الكترونیك را به مردم ارائه كنیم. وقتی صحبت از شهر الكترونیك می شود، ناخودآگاه به یاد پروژه شكست خورده شهر الكترونیك كیش می افتیم كه چندین سال قبل قرار بود در این جزیره اجرا شود اما ناتمام رها شد؛ بعد از آن نوبت به پروژه شهر الكترونیك مشهد رسید كه آن هم در مرحله تدوین سند راهبردی این پروژه متوقف شد. اما در این میان پروژه شهر الكترونیكی تهران بدون سر و صدا در حال پی گیری است و در حال حاضر بسیاری از خدمات شهری از طریق سیستم های الكترونیكی قابل انجام است. نكته مهم در اجرای چنین پروژه ای وابسته بودن آن به موضوعی به نام شهروند الكترونیكی است. 
وقتي براي گشتوگذار به شهرهاي تاريخي ايران ميرويم، آنچه بيش از همه در سيماي شهري و در آثار كهن به چشم ميآيد، حجم بزرگ كاهگل است كه بر ديوار و بام همه بناها جا خوش كرده است. 
يوس پورتر Yves Porter نويسنده كتاب كاخ ها و باغ هاي ايران Palaces and Gardens of Persia چه زيبا انديشه پنهان در باغ ايراني را تفسير مي كند؛ باغ و كوشك مياني آن هر دو در جست وجوي مفهومي عميق از تعالي هستند، مفهومي غني از تكامل روح انساني، مفهومي شگرف از پرديس پارسي! ... و البته چه روشن و شفاف اين نوع نگاه با فكر ايراني درك مي شود شايد بيشتر از هر ملت ديگري به جرات مي توان گفت ايراني ها بهشت را بيش از ديگران درك مي كنند؛ بهشت مفهومي آشنا در فرهنگ ايران- اسلامي است...نهرهايي كه از زير پاي انسان ها روان است، درختاني كه سايه هاي ابدي دارند، ميوه هايي كه رنگ و بويشان دلبري مي كند و كوشك ها و شاهنشين هايي كه خبر از آسودگي مدام مي دهند، لعاب ها ونقش هايي كه چشم را مي نوازند و هندسه هاي بی عيب و نقص به نشانه كمال عقلانيت صانع يكتا، اينها همه نشانه هايي از تصويري زميني از بهشت موعود آسماني هستند، نشانه هايي كه تداعي آرزو هاي مملو از ايمان و معنويت و جاودانگي است
آنچه که امروزه در علوم زمین مطرح است توجه به جنبه کاربردی آن است . افزایش سریع جمعیت و محدودیت منابع غذایی و معدنی ، چنان مشکلاتی را برای انسان به وجود آورده است که امر برنامه ریزی به عنوان یک ضرورت برای همه کشورها تلقی می شود . تخلیه روستاها ، گسترش شهرها ، و گرایش به زندگی شهر نشینی با توجه به مسائل خاص خود به ویژه در کشورهای جهان سوم از چنان پیچیدگی هایی برخوردار است که بی توجهی به آن بر مشکلات اقتصادی ، اجتماعی آنان خواهد افزود ، از این جهت برای دستیابی به یک روند توسعه متعادل ، مطالعات و پژوهش های جغرافیایی هم می تواند راهگشا باشد . 
مدیریت شهری طی سه مرحله از آغاز یعنی از سال 1986 میلادی تا کنون دستخوش یک سری تغییرات بنیانی شده است.
ایجاد محیط های کالبدی مناسب ، انسانی و امن برای تردد عابر پیاده در شهر دچار عارضه توسعه نیافتگی هستیم ، شاهد این مدعا شرایط فیزیکی و روانی نامطلوبی است که معابر پیاده در کشور ما حتی در مهمترین بخش های پایتخت با آن روبرو هستند که در مقایسه با فضاهای مشابه در کشورهای توسعه یافته صنعتی و حتی کشورهای همجوار در منطقه مانند ترکیه و کشورهای حاشیه خلیج فارس این شرایط نامطلوب بیشتر رخ می نماید .به گزارش سما ( روابط عمومی شهرداری تهران ) پیچیده تر شدن مشکل ترافیک در شهر تهران و درگیری مدیران شهری برای از بین بردن این معضل ، کار را به جایی رسانده که توجه به رفت و آمد شهروندان پیاده به کلی فراموش شده یا حداقل به یک موضوع ثانوی و غیرضروری تبدیل شود. گرچه پیاده روها در بیشتر جوامع جزء اصلی شبکه معابر شهری و محلی برای استراحت ، تفرج و پیاده روی شهروندان محسوب می شود اما متاسفانه در کشور ما این معابر به عنوان مکان های معلول و فراموش شده شهرها تلقی می شوند...
یایی حاصل از آن در شهر ایرانی، به آن شخصیتی کاریزماتیک
شهر ایرانی از روزگارانی دور، روزگارانی که شهر در آن پی افکنده شد، تصویری بوده است از مثالی آسمانی. از همان روزگارانی که جمشید به فرمان اورمزد "ورجمکرد" را برپا داشت تا در آن شادی باشد و شور، عشق باشد و زندگی، زیبایی باشد و وصل تا زمانی که شیخ اشراق نشان آن را در اقلیم هشتم می داد و جایی را نشان می کرد که انگشت اشاره را بی سمت و سو می نمود و تا روزگاری که آن شهر اهورایی و این شهر ملکوتی در "مکتب اصفهان" چهره ای زمینی یافت، ناکجاآباد را در کجا وصف کرد و سرزمین خیال را شاهدی خاکی آورد، شهر ایرانی در آمد و شد بین خیال و واقع بوده است....
بدقوارگی و آشفتگی چنان بر شهرهای ما سایه افکنده که رها شدن از آن تلاش بسیار می خواهد و زمان طولانی. کافی است پا به خیابان بگذاری تا با انبوهی از رنگ ها، سنگ ها، شیشه ها، آجرنماها و بتن هایی روبرو شوی که نام بنا برخود دارند. بلندوکوتاه با خطوط افقی و عمودی نامتناسب و رنگ های ناهمگون. پنجره های نازیبا، ورودی ها و مصالح متنوع و... .این گوناگونی و ناهمگونی در سبک و شکل به اغتشاش انجامیده و شهرهایی بی هویت، غیرانسانی، ناهماهنگ و نابسامان را به شهروندان هدیه کرده است.
